Een verrassende en leerzame avond,
Vanavond weer de maandelijkse cursusavond met vandaag het onderwerp AI (artificiële intelligentie); een onderwerp waar wij als amateurfilmers steeds meer mee te maken zullen krijgen. Na een aantal mededelingen van de voorzitter over club-activiteiten in de komende maanden, worden de aanwezigen in de zaal, inclusief de voorzitter, verrast door een wijziging in het programma. Vanuit de Activiteiten Commissie is besloten om de avond te beginnen met een film over de feestelijke clubavond van 14 april j.l. Op deze avond werd onze voorzitter André van der Tuijn door de Katwijkse wethouder Mostert de versierselen opgespeld die behoren bij Lid in de Orde van Oranje-Nassau. In de film roemt de wethouder de vele sociale activiteiten van André waaronder dirigent bij het Leidse Petra Gospelkoor en natuurlijk ook zijn lange actieve periode binnen onze filmclub; waarvan nu al ruim 20 jaar als voorzitter. De film, waarvan het camerawerk is verzorgd door Jaap Rostohar, Cees Landwier en Johan van den Adel, geeft een mooi beeld van de vele aanwezigen waarmee André nauwe contacten had en heeft. Zijn familie, waaronder ook de kleinkinderen, oud-collega’s uit het onderwijs, leden van het koor, vertegenwoordigers uit de regionale amateur filmwereld en oud-leden van onze club waren allemaal goed te zien. Ook toont de film intervieuwtjes door Peter Bastiaanse met de gasten van die avond. Hilarisch is zijn gesprek met mevrouw Perquin, waarbij Peter haar bedankt met de woorden ‘bedankt dat u er was’, waarop de 91 jarige echtgenote van de voormalige voorzitter heel gevat opmerkte ‘Nee hoor, ík ben er nog’.
Al met al, een mooi filmverslag over het feest rond onze voorzitter. De aanwezigen vanavond zijn er erg enthousiast over. Een compliment aan iedereen die heeft bijgedragen aan de avond in april en aan deze film is dan ook zeker op zijn plaats; niet op de minste plaats voor Johan van den Adel die de filmmontage voor zijn rekening nam.
Na het vertonen van de film krijgt André nog een bijzonder cadeau; een prachtige regisseursstoel met op de rugleuning zijn naam; handig bij toekomstige films en uiteraard ook leuk voor thuis. Vervolgens komt er nog een tweede regisseursstoel voor zijn vrouw Corrie. Leuk èn verstandig!

oppo_256
Na de pauze komt dan het oorspronkelijke onderwerp de Artificiële Intelligentie. Twee leden van onze filmclub gaan hun kennis en ervaringen aan ons presenteren.
Allereerst laat Ruud Smeenk ons het nodige zien over ‘upscaling’ of te wel het opwaarderen van SD-video’s. In de loop der jaren zijn onze filmmogelijkheden qua beeldkwaliteit (resolutie) met gigantische stappen vooruit gegaan. Van SD naar HD vervolgens naar Full HD en nu al enige tijd op 4K. Ruud vertelt dat hij 10 jaar geleden met pensioen ging en zich toen afvroeg wat hij allemaal in die vrije tijd ging doen. Na eerst 5000 dia’s te hebben gedigitaliseerd, begon hij aan heel veel oude filmpjes om daar eindelijk eens iets moois van te maken. Ruud vertelt dat hij in 1987 is begonnen met filmen; eerst met VHS bandjes en later met super VHS. Het was een heel gedoe waarbij het opnemen vanaf de camera vaak via de methode ‘knopje knopje’ gebeurde. Nostalgisch is ook het toevoegen van geluid zoals Ruud dat toentertijd deed. In de huiskamer werd er muziek aangezet waarbij iedereen muisstil moest zijn. Via een microfoon werd het geluid opgenomen en toegevoegd aan het oorspronkelijke geluid van de camera. In 2017 ging Ruud de oude beelden via de pc digitaliseren. Het VHS systeem had een resolutie van 240 horizontale beeldlijnen maar met de komst van Super VHS met een resolutie van 400 horizontale beeldlijnen ging het duidelijk vooruit. Ruud laat vervolgens VHS beelden zien uit een oude vakantiefilm uit 1989 waarvan de beeldkwaliteit niet geweldig is, wat natuurlijk logisch is voor films uit die tijd. Om de kwaliteit van SD naar bijvoorbeeld Full HD te brengen heb je meer pixels nodig omdat de resolutie veel hoger is; maar die pixels zijn er simpelweg niet. Hiervoor zijn dus de AI video upscalers nodig waarvan er al veel op internet te vinden zijn. Het oude videosysteem ‘interlaced’ is niet geschikt meer. De huidige standaard is ‘progressive video’ met 25P of 50P. Er zijn inmiddels AI sysyemen die de menselijke hersenen nadoen. Ruud vertelt welke upscalers door hem zijn uitgeprobeerd en wat hij daarvan vindt. Zo is Proteus een goed bruikbaar AI programma wat Ruud zelf ook gebruikt.

oppo_2
Ook Topaz is door Ruud getest maar dit programma is niet meer te koop en kan je alleen nog maar huren. Een groot aantal programma’s zijn online-programma’s. Dat is nuttig voor mensen die niet beschikken over een heel sterke computer met vooral een grote (veelal erg dure) videokaart. Uit de reacties vanuit de zaal blijkt dat het onderwerp AI en zeker ook het verhaal van Ruud erg welkom zijn. Op de website of anders via een speciale nieuwsbrief wordt de complete PP presentatie aan iedereen nagestuurd. Met een dankbaar applaus wordt dit avondonderdeel afgerond.
Als laatste onderdeel van het avondprogramma laat Leo van Aubel ons zien wat het videoprogramma Magix aan mogelijkheden heeft met gebruik van AI en dan met name v.w.b. spraak. Leo begint zijn verhaal met de Leidse Universiteit die dit jaar 450 jaar bestaat. Het rapportageteam van ons filmclub heeft de eervolle opdracht gekregen om een film te maken over de laatste 100 jaar van het bestaan van de universiteit. Tijdens het zoeken in het beschikbaar gestelde beeldmateriaal van de Universiteit, heeft Leo een dvd gevonden waarop passages staan van buitenlandse studenten die vertellen waarom ze hebben gekozen om op de Leidse Universiteit te gaan studeren. De studenten op de dvd die in hun eigen taal spreken, zijn natuurlijk niet te volgen! Via een eerste stap laat Leo zien dat de gesproken tekst ook een ondertiteling krijgt in de betreffende taal. In een volgende stap wordt de ondertiteling vervangen in een Nederlandse ondertiteling. Als vervend Magix-gebruiker laat Leo daarna zien wat Magix nòg meer kan! De oorspronkelijke gesproken tekst wordt omgezet in een Nederlands sprekende stem. En . . . in plaats daarvan kan die stem ook door ook vele andere talen worden vervangen. Leo geeft tot slot nog aan dat hij in de eerstvolgende Magix-workshop verder gaat met de AI mogelijkheden van Magix. Ook Leo krijgt een hartelijk applaus voor zijn bijdrage deze avond. De voorzitter sluit deze interessante en zeker ook leuke avond af met een dankwoord aan iedereen die een bijdrage heeft geleverd.
Jos Duijnhoven
