Herinneringen aan Bertie Bethe

Zodra ik de rouwkaart zag, dacht ik gelijk aan wat ik allemaal met Bertie heb meegemaakt. Een vrouw die velen van de LVSL niet hebben gekend maar wel een zeer gewaardeerd lid was.

Toen ik in 1992 lid werd van de LVSL was zij al één van de oudgedienden. De vereniging bestond nog maar uit 19 leden. Joop Ramb was de voorzitter en er was een handjevol mensen die de kar trokken. Bertie was er één van. Zij was in haar eentje “Dé Activiteitencommissie". André van der Tuijn en ik waren nieuwkomers en werden min of meer met gejuich ontvangen. Joop Ramb dacht vers bloed, nam zijn kans en betrok ons direct bij het bestuur. Zo werd ik het hulpje van Bertie.

Bertie was een bijzonder aardige vrouw en ik werd "moederlijk" door haar bejegend. Dat betekende niet dat ik het voor het zeggen kreeg want ze was op haar manier geëmancipeerd en deed gewoon wat ze wilde. Dat kwam vooral in onschuldige dingen tot uitdrukking. Zo gingen we een keer samen naar een bestuursvergadering en zij reed. Ze vroeg op een bepaald ogenblik, “Kan ik hier beter links af slaan of naar rechts gaan?”  Ik zei, “Naar rechts.” Waarop ze zei, ”Ik ga toch naar links!” En hup, ze ging naar links. “Als je toch niet doet wat ik zeg waarom vraag je het me dan?”, reageerde ik. Zij, “Ik doe gewoon mijn zin.” Maar Bertie was heel sociaal. Ze wist wat ze wilde maar was een beetje onzeker. Ze waardeerde daarom alle ondersteuning die ze kreeg. Later polste ze me of ik het niet erg had gevonden dat ze haar eigen zin had doorgedreven. Nee hoor, we waren toch goede maatjes.

Bertie was nog een filmer van vóór de video. Haar films waren tot dat moment “super8” films. Films die in een filmcentrale ontwikkeld moesten worden en je daarna weer thuis kreeg via de post. Zij was begin jaren ’90 van de vorige eeuw echter flexibel genoeg om de switch naar video te maken. Velen van de gevestigde orde konden of wilden dat niet en waren weggebleven. Een nieuwe lichting filmers moest nog komen.

Eén keer per maand (!) was er een clubavond en wel op de derde maandag van de maand. Jawel, de avond die we bij de LVSL uit nostalgische overweging nog steeds “ dé clubavond” noemen. Op één zo’n avond werd een keer films van eigen leden vertoond. Je kan het je nu niet meer voorstellen maar dat was een heel gedoe. André en ik keken op dat moment onze ogen uit. Ieder stelde voor zijn film zijn eigen apparatuur op. Deze operatie werd uiteraard onder het kritische oog en goedbedoelde opmerkingen van de aanwezigen verricht. Bertie was al zenuwachtig voor eventuele opmerkingen over haar film en dat werd alleen maar erger. Onder de onhandige vingers van Bertie schoot de filmspoel van de projector en rolde door de zaal een heel lang lint achter zich latend. Het is zo’n gebeurtenis die me aan Bertie terug doet denken.

Maar de films van Bertie waren zelf verre van onhandig. Haar films waren altijd heel betrokken. Een film over haar zoon Hans in zijn leef- en werkomstandigheden en later nog één op video stemden tot nadenken. Haar films werden ook meerdere keren tot bij de drie beste films uit één jaar gekozen. Haar film “Toen Joegoslavië” werd zelfs eerste bij een Cinefleurfestival en kreeg de publieksprijs.

Op een bepaald ogenblik verdween haar animo voor film maken, het werd haar allemaal te veel. Het leven werd steeds zwaarder. Ze bleef de LVSL een warm hart toedragen en ze kwam, samen met Henk, alleen nog op speciale avonden. Tot ook dat stopte. Zo verdween ze langzaam uit beeld maar niet uit het hart. Op haar passen de woorden: “Old soldiers never die, they just fade away.”

(krantenartikel, 30 december 1992)

Arie de Ridder
Leiden, 12 januari 2019

lvsl logo kleinLVSL clubavonden worden gehouden in: 
Buurtcentrum “Vogelvlucht”
Boshuizerlaan 5
2321 SG Leiden ZW. (Naast 5 meihal)