Soundtrack en Filmscore

Verslag LVSL-avond 12 maart 2018

Deze avond werd verzorgd door de heer Tony Jacobs uit Turnhout, België, die een voordracht hield over “Soundtrack en Filmscore”. Wat verstaan we onder filmscore? Filmscore is originele, specifiek voor deze film geschreven muziek, meestal instrumentaal.

Een soundtrack is strikt genomen het geluidsspoor van een film met de dialogen, de achtergrondgeluiden, de geluidseffecten en met de filmmuziek.

In de volksmond wordt met soundtrack alleen de muziek in de film bedoeld. Deze muziek wordt namelijk vaak in de vorm van een zogenaamd soundtrackalbum uitgebracht. Soms staat op zo'n soundtrack ook een nummer dat een hit wordt en zo de film extra promotie geeft. Een bekende soundtrack is bij voorbeeld in de film “Evita” op muziek van Andrew Lloyd Webber het nummer “Don't cry for me Argentina” van Madonna. Dit voorbeeld is misschien wat ongelukkig, omdat de musical Evita er eerst was . Daardoor was het lied al eerder bekend geworden door Julie Covington.

Tony Jacobs begon met een uiteenzetting over de muziek onder/in de film: zo liet hij een stukje film zien van Harold Lloyd uit 1923, welke film is opgenomen zonder geluid. Pas in 1925 werd voor het eerst geluid en muziek onder film gestoken en de film van Harold Lloyd werd toen ook voorzien van geluid.

Hij liet verder beelden zien van de film “King Kong” met muziek van Max Steiner, van de Dikke en de dunne (Stan Laurel en Oliver Hardy) en een opname uit de film “Gone with the wind” uit 1939, weer met muziek van Max Steiner. Weetje: nog steeds is “Gone with the wind” de meest bekeken film ooit.

Tony Jacobs liet vervolgens diverse filmfragmenten horen en zien: hij wees op het gebruik van een Leitmotiv, een stukje muziek dat in verschillende variaties steeds terugkomt in de film. Het Leitmotiv komt uit de opera en is bedacht door Richard Wagner.

Filmmuziek is vaak gebaseerd op de muziek van klassieke componisten . Diverse componisten van filmmuziek komen voorbij: John Williams (“Starwars”), Ennio Morricone (“ Once upon a time in the West”) en Michael Nyman (“The Piano”).


Foto's André van der Tuijn

Tony Jacobs vertoonde daarna (“ik ga dit seffens laten zien”) het opblazen van een wijk in New York (Kojaanisqatsi), onder welke beelden van instortende flats muziek van Philip Glass staat. Jacobs heeft deze muziek vervangen door eigen keuze muziek namelijk door de melodie “ Also sprach Zarathustra” en dan kloppen de beelden en de muziek veel beter.

Had de voordracht vóór de pauze meer het karakter van een college, na de pauze kwamen de praktische tips.

Zijn stelling: Live muziek staat altijd te hard: breng het naar beneden.

Zijn advies inzake toepassing van geluid bij een film: stemgeluid op 100%, muziek op 60% en live geluid op 40% afstellen, in deze verhouding. En laat daarna de volumeknoppen met rust. Dus niet de muziek zachter zetten om iets anders, bijvoorbeeld de stem, beter te kunnen horen.

Er moet altijd live geluid bij opnames zijn, want anders wordt het een doods geheel.

Als je bij voorbeeld te veel wind hebt : haal dit live geluid weg en pluk van internet of van een andere film rustig achtergrondgeluid om onder je film te zetten.

Vervolgens demonstreerde hij wat muziek onder een film doet: hij liet voorbeelden zien, bij voorbeeld van de film met de Dikke en de dunne, waarbij hij de originele muziek weggehaald heeft en waarbij hij er een sirtaki ondergezet heeft. Verrassend: de sirtaki muziek is beter dan de originele muziek.

Hij gaf vervolgens uitleg over foley, dat is toegevoegd geluid.

Foley (vernoemd naar de sound-effects artist Jack Foley) is de weergave van alledaagse geluidseffecten die toegevoegd worden aan de film. Bij voorbeeld: op de film wordt een zwaard getrokken. Toegevoegd wordt het geluid van het schrapen met een schop langs een ijzeren staaf.

Tony Jacobs sloot de avond af met de opmerking dat hij de aanwezigen heeft laten ervaren wat voor invloed geluid en muziek hebben op de sfeer in een film is en hoe je met geluid en muziek kunt werken.

Hij vertoonde tot besluit van de avond een speelfilm, waarvan hij de regisseur was: nummer 61, een verhaal van een vrouw die haar man bedriegt. De man trekt via een list met rottend fruit toch aan het langste eind en hij koopt het huis met huisnummer 61 voor een prikkie.

Jan van Zoest,
14 maart 2018

lvsl logo kleinLVSL clubavonden worden gehouden in: 
Buurtcentrum “Vogelvlucht”
Boshuizerlaan 5
2321 SG Leiden ZW. (Naast 5 meihal)